Badania profilaktyczne dla mężczyzn. Nowoczesna Podstawowa...

    Badania profilaktyczne dla mężczyzn. Nowoczesna Podstawowa Opieka Zdrowotna

    Materiał Partnera

    Echo Dnia Świętokrzyskie

    Aktualizacja:

    Echo Dnia Świętokrzyskie

    Badania profilaktyczne dla mężczyzn. Nowoczesna Podstawowa Opieka Zdrowotna

    ©AlexRaths/iStock

    Panowie nie lubią się badać. O swoje auta dbają bardziej niż o własne zdrowie. Pamiętają o corocznym przeglądzie technicznym samochodu, a sami do lekarza idą dopiero wtedy, gdy mają jakieś dolegliwości. To musi się zmienić!
    Badania profilaktyczne dla mężczyzn. Nowoczesna Podstawowa Opieka Zdrowotna

    ©AlexRaths/iStock

    Statystyki GUS pokazują, że średnia długość życia w Polsce w ciągu ostatnich kilkunastu lat wydłużyła się o 7 lat. Obecnie wynosi ona 77,4 roku. Panowie w naszym kraju żyją przeciętnie 73 lata i jest to o 4,2 roku mniej w porównaniu ze średnią europejską dla mężczyzn.

    Lekarz POZ


    Prawie 41% zgonów panów w naszym kraju powodują choroby układu krążenia. Następnym w kolejności zabójcą są nowotwory złośliwe, wśród których pierwsze miejsce należy do raka płuca, a kolejne do nowotworów jelita grubego, prostaty i żołądka.
    Niechlubną listę przyczyn śmierci mężczyzn zamykają wypadki i samobójstwa. Znając te statystyki, opracowano zestaw badań profilaktycznych, które warto systematycznie wykonywać. Pozwalają one wcześnie wykryć zmiany chorobowe, a to warunek szybkiego rozpoczęcia leczenia, co znacząco podnosi szanse wyleczenia lub przynajmniej zahamowania procesu chorobowego. Poddając się badaniom profilaktycznym w wieku zalecanym przez lekarzy i powtarzając je z ustaloną częstotliwością, mężczyźni mają szansę funkcjonować w lepszej kondycji zdrowotnej i znacząco wydłużyć swoje życie.

    Programy profilaktyczne


    Każdy mężczyzna powinien kontrolować stan swojego zdrowia. W tym celu najlepiej zacząć od gruntownego „przeglądu technicznego” organizmu, niezależnie od tego, w jakim jest wieku. Wykonanie kilku niezbyt obciążających badań profilaktycznych pozwoli na wykrycie wszystkich niepokojących rzeczy lub nieprawidłowości. Część z nich wymaga podjęcia leczenia, a inne skłaniają do zmiany trybu życia oraz obserwowania organizmu dzięki powtarzaniu badań z określoną częstotliwością. To pozwala uniknąć poważnych konsekwencji zdrowotnych, które są efektem zaniedbań.
    Większość badań profilaktycznych jest dla pacjenta bezpłatna – refunduje je NFZ. Niektóre można wykonać w ramach badań przesiewowych i programów profilaktycznych. Warto śledzić informacje o takich programach i skorzystać z nich, jeśli spełniamy określone w programie wymogi, np. dotyczące wieku.

    Badanie prostaty


    Począwszy od 40. roku życia, mężczyźni powinni raz w roku poddawać się badaniu prostaty per rectum. Może to zrobić lekarz POZ lub urolog. Lekarz sprawdza, czy prostata nie powiększa się oraz wykrywa ewentualne zmiany nowotworowe. Jeśli stwierdzi powiększenie gruczołu krokowego, pacjent powinien także raz w roku, a jeśli lekarz zaleci to nawet częściej, zrobić badanie USG jamy brzusznej, na którym zobrazowana będzie prostata.
    W przypadku gdy prostata jest powiększona lub męscy krewni chorowali lub chorują na raka prostaty, to już po czterdziestce taki mężczyzna powinien pierwszy raz zrobić badanie krwi na oznaczenie poziomu markerów PSA. Podwyższone wartości mogą świadczyć o stanie zapalnym lub nowotworze prostaty i wówczas wskazane jest badanie urologiczne. Jeżeli nie ma takich wskazań, pierwszy test PSA należy wykonać po 50. roku życia. Potem badanie per rectum i test PSA należy powtarzać co roku.

    Inne badania kontrolne


    Zarówno mężczyźni, jak i kobiety – nawet jeśli nie ma żadnych dolegliwości i samopoczucie nie pogarsza się – powinni pamiętać o powtarzaniu innych, poniższych badań kontrolnych.

    1. W ramach profilaktyki chorób układu krążenia:
    • pomiar ciśnienia tętniczego krwi – raz do roku to minimum dla osób zdrowych, a raz na pół roku powinny mierzyć ciśnienie osoby po 50. roku życia oraz młodsze, jeśli palą tytoń, mają nadwagę lub są otyłe, a także jeśli w ich rodzinie występuje nadciśnienie wśród krewnych. Ciśnienie można zmierzyć podczas każdej wizyty u lekarza POZ,
    • lipidogram, czyli poziom cholesterolu (frakcji LDL i HDL) oraz trójglicerydów w surowicy krwi – między 18. a 30. rokiem życia robi się je raz na 5 lat, między 30. a 40. rokiem życia co 3 lata, a mężczyźni powyżej 40. r.ż. – co rok. W razie wykrycia nieprawidłowości trzeba pamiętać o tym obowiązku raz do roku bez względu na wiek. Częściej muszą je wykonywać osoby cierpiące na cukrzycę, nadciśnienie, z nadwagą oraz palące. Skierowanie wypisuje lekarz POZ,
    • badanie serca EKG – wykonuje lekarz POZ. Pozwala ono wykryć zaburzenia pracy i rytmu serca. Dodatkowo badanie wysiłkowe EKG raz w roku powinny wykonywać osoby z objawami choroby wieńcowej i te, które skarżą się na ból w klatce piersiowej. Badanie zalecane jest też profilaktycznie osobom po zawale serca i pacjentom z bypassami,
    • poziom glikemii – mierzyć go powinien każdy mężczyzna po 45. roku życia raz na trzy lata, a osoba będąca w grupach ryzyka – raz na rok.

    Uwaga: Wdrażany obecnie i prowadzony Program Profilaktyki Chorób Układu Krążenia skierowany jest głównie do osób obciążonych czynnikami ryzyka. Powinny one poddać się bezpłatnym badaniom ciśnienia tętniczego krwi, poziomu cholesterolu i trójglicerydów oraz określeniu wskaźnika masy ciała BMI. Każdy pacjent, u którego dotychczas nie rozpoznano choroby układu krążenia, może to zrobić podczas wizyty kontrolnej u swojego lekarza POZ. Badanie odbywa się w ramach tzw. bilansu, na który trzeba się zgłosić, gdy kończymy kolejno 35, 40, 45, 50 i 55 lat.

    2. Gruźlica i nowotwory płuc
    • rentgen klatki piersiowej – prześwietlenie trzeba robić co 2 lata, a osoby palące powinny wykonywać je raz do roku. Niezbędne jest skierowanie od lekarza. Badanie pozwala wykryć lub wykluczyć zmiany zapalne w płucach, w tym gruźlicze lub nowotworowe i zmiany rozedmowe. Wykrywa też ono predyspozycje do miażdżycy naczyń krwionośnych, choroby wieńcowej, zawału serca i udaru mózgu,
    • badanie kału na obecność krwi utajonej – po 40. roku życia należy robić je co roku, ze skierowaniem od lekarza POZ. To najprostsza i najtańsza metoda wczesnego wykrywania nowotworów jelita grubego,
    • kolonoskopia – pierwsze badanie wykonuje się po 50. roku życia i potem powtarza się je co 10 lat. Pozwala na wczesne wykrycie raka jelita grubego. Wykonuje je chirurg-onkolog lub gastroenterolog, do którego kieruje lekarz POZ. Kolonoskopia to jedno z badań przesiewowych, które pozwala zdiagnozować schorzenia jelita grubego i wykryć lub wykluczyć zmiany nowotworowe. Umożliwia wczesne wykrycie raka jelita grubego i szybkie rozpoczęcie leczenia.

    3. W ramach profilaktyki jaskry:
    • badanie okulistyczne – skierowane do osób po 35. roku życia, które w ciągu ostatnich dwóch lat nie były poddawane diagnostyce w kierunku tej choroby. Na badanie takie można się zgłosić także w sytuacji, gdy w rodzinie występowały już przypadki jaskry, pacjent ma hipercholesterolemię (czyli podwyższony poziom cholesterolu), niskie ciśnienie krwi, cierpi na uporczywe migreny. Do okulisty kieruje lekarz POZ.


    KOMENTARZ SPECJALISTY
    Specjalista medycyny rodzinnej jest jedynym lekarzem POZ wszędzie tam na świecie, gdzie systemy ochrony zdrowia cechuje najwyższa jakość i efektywność.
    Lekarz rodzinny jest jedynie 1/3 wśród lekarzy POZ w Polsce.
    Jako przyjaciel całej rodziny lekarz rodzinny dokona u każdego mężczyzny, który się zgłosi, indywidualnej oceny zagrożeń, zestawi wady i zalety interwencji profilaktycznych, porozmawia, zbada, zaleci stosowne badania, pokieruje, jeśli to potrzebne, do pozostałych specjalistów.
    Jest obok domu, jest Waszym przyjacielem i doradcą. Tu wykonajmy pierwszy krok. Przełamać musimy, my mężczyźni, złe mity o nas samych. My też umiemy się właściwie leczyć i sami zadbać o siebie. Płuca, prostata, jelito grube, cholesterol, nadciśnienie, cukier, EKG – zgłaszam się, bo jestem mężczyzną! I już!


    Michał Sutkowski
    Specjalista Medycyny Rodzinnej i Chorób Wewnętrznych
    Prezes Warszawskich Lekarzy Rodzinnych
    Rzecznik Prasowy KLRwP

    Cykl powstał we współpracy z Ministerstwem Zdrowia

    Czytaj treści premium w Dzienniku Bałtyckim Plus

    Nielimitowany dostęp do wszystkich treści, bez inwazyjnych reklam.

    Komentarze

    Dodajesz komentarz jako: Gość

    Dodając komentarz, akceptujesz regulamin forum

    Liczba znaków do wpisania:

    zaloguj się

    Zapytaj lekarza

    1 3 4 5 ... 28 »
    28 stycznia

    Światowy Dzień Trędowatych

    zobacz więcej »