Tomasz Tomaszewski: Fotografia? To jest sposób myślenia. ROZMOWA z bohaterem filmu "Czarna skrzynka"

Tomasz Chudzyński
Ujęcie z filmu "Czarna skrzynka". Na ulicach Lizbony Tomasza Tomaszewskiego fotografował Marcin Kydryński
Ujęcie z filmu "Czarna skrzynka". Na ulicach Lizbony Tomasza Tomaszewskiego fotografował Marcin Kydryński Krzysztof Kowalski
- Lubię ludzi, którzy dbają o swoją tożsamość, codzienne rytuały, odrębność. Chciałbym zrobić kiedyś materiał na przykład o Kaszubach - mówi znany fotografik Tomasz Tomaszewski, bohater filmu dokumentalnego "Czarna skrzynka", w rozmowie z Tomaszem Chudzyńskim

Jest Pan jednym z najsłynniejszych fotografików "National Geographic", pracował Pan dla najbardziej znanych gazet amerykańskich i europejskich. Mógłby Pan mieszkać wszędzie. Tymczasem spotykamy się w Nowym Dworze Gdańskim, małym mieście na Żuławach...
Byłem w wielu miejscach. Widziałem różne części świata, rzeczy metafizyczne, ale także absolutne dno ludzkiej egzystencji. To mnie nie interesuje. Interesuje mnie Polska, mój kraj, zarówno pod kątem codziennego życia, ale i pracy fotografika. Ostatnie tematy, jakie realizowałem, dotyczyły właśnie Polski - robiłem esej o tych, którzy nas żywią, potem o robotnikach, m.in. stoczniowcach. Dlatego zgodziłem się zostać bohaterem filmu dokumentalnego, którego realizację zaproponowali mi dwaj młodzi reżyserzy z Pomorza, Krzysztof Kowalski i Dawid Garncarek. Uważam, że chcieli zrobić film o Polsce, o tych, którzy cenią swój kraj...

Wyobrażam sobie, że trudno było Panu stanąć po drugiej stronie obiektywu...
To nie jest łatwe. Fotografia jest raczej samotnym dociekaniem. Z filmowcami miałem do tej pory niezbyt przyjemne doświadczenia. Praca przy poprzednim filmie na mój temat był strasznym przeżyciem: apodyktyczna reżyserka, z góry założone tezy... Dawid i Krzysztof przekonali mnie swoją prawdziwością, szczerością. Przed rozpoczęciem zdjęć i tak byłem pełen obaw, ale potem okazało się, że pokazali rzeczywistość taką, jaka ona była. Nie oszukali mnie. Film jest całkiem niezły, choć żartuję, że wszystkim, którzy chcieliby go obejrzeć polecałbym bardziej zapalenie kubańskiego cygara i leżenie w hamaku...

Pan fotografuje Polskę, a tymczasem wielu z nas uważa, że to niezbyt ciekawe. Takie regiony jak Żuławy na przykład...
Mamy mnóstwo reportaży z Indii, Afryki. Niewiele osób opowiada o naszym kraju, a ja uważam, że brakuje o nas fotograficznych esejów, pogłębionych treści przekazanych w taki sposób. Nie znam jeszcze wielu regionów kraju, ale lubię ten klimat. Lubię ludzi, którzy dbają o swoją tożsamość, codzienne rytuały, odrębność. Chciałbym zrobić kiedyś materiał np. o Kaszubach.

Pańskie zdjęcia to kawał historii Polski. W filmie "Czarna skrzynka" opowiada Pan o rękawiczce, w której ukrył Pan mały aparat fotograficzny, jak fotografował i przemycał zdjęcia z tamtych wydarzeń. Jest też mowa o tym, jak wraz z żoną, Małgorzatą Niezabitowską, przygotowywaliście słynne zdjęcie Lecha Wałęsy, w czasie internowania, ze znakiem wiktorii. Prezydent miał wtedy brodę...
Tak, komentował później, że ta jego broda była dość rzadka. Fotografię zrobił pouczony przeze mnie brat Lecha Wałęsy [w czasie internowania kontakt z osobami spoza rodziny Lecha Wałęsy był niemożliwy- red.]. Prosiłem, by nie fotografował Lecha Wałęsy na tle okna. Jednak kiedy zacząłem zdjęcia wywoływać, okazało się, że prawie wszystkie zrobił na tle okna...

Pytań o porady dla rozpoczynających kariery fotografików pewnie Pan nie cierpi?
Zawsze mnie o to pytają... Trzeba sobie uzmysłowić prostą myśl - aparat nie robi zdjęcia. Za to odpowiada osobowość fotografa. Fotografia to pewien sposób myślenia, a fotografowanie to inwestycja w rozum i odwagę. Ja uczyłem się fotografii, nie mając w ręku aparatu, tylko czytając książki. Lubię ludzi, których fotografuję, autentycznie przejmuję się ich losem. Swoim studentom powtarzam jeszcze, by byli ogniem, a nie ćmą, by nie poddawali się terrorowi opinii publicznej. Postęp jest często efektem negacji, a sztuka nie polega na kopiowaniu.

Treści, za które warto zapłacić!
REPORTAŻE, WYWIADY, CIEKAWOSTKI


Zobacz nasze Magazyny: REJSY, HISTORIA, NA WEEKEND

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie