Koronczarska robota – Żuławy pełne niespotkanych zdobień. Znikają piękne, niepowtarzalne detale architektury [ZDJĘCIA]

Jadwiga Bilicka
Jadwiga Bilicka
nowydworgdanski.naszemiasto.pl
Domy żuławskie kojarzą się najczęściej z domem podcieniowym, który bywał wsparty na kilku kolumnach, co miało dowodzić zamożności właściciela. Definicja domu żuławskiego kojarzona jest także z holenderską zagrodą wzniesioną na terpie czyli sztucznie usypanym pagórku.

Zasiedlanie Żuław było procesem wieloetapowym. W trakcie tego procesu domy i budynki gospodarcze były przebudowywane, remontowane i przystosowane według bieżącej mody lub potrzeb zamieszkujących rodzin. W różnych miejscowościach na terenie Żuław i Mierzei Wiślanej zachowały się jeszcze piękne detale świadczące o mistrzach w swoim fachu w stolarce i budowlance.

Dekoracje domów – fachwerk

Podróżując po żuławskiej równinie łatwo dostrzec różnorodność ozdobnych detali. Na wielu domach widoczny jest fachwerk czyli efektowny układ konstrukcji ryglowej taki układ można zaobserwować m.in. na budynku z 1747 roku w Lubieszewie – kolonii.

Dekoracje ceglane

W budynkach murowanych i ceglanych dekoracja występowała często w postaci fryzów zna przemiennie cofniętych i wysuniętych cegieł. Na budynkach gospodarskich (stajnie) częstym motywem był odlew głowy konia.

Ganki i werandy

Te elementy budownictwa pełniły funkcję rekreacyjną. Budowane z drewna, posiadały bardzo ozdobną formę wykończenia tak zwane laubzekiny. Budynki wznoszone od końca XIX wieku wyposażono w ganki od razu. Wówczas ich wykończenie było takie jak całego budynku. W domach, w których ganek dobudowywano później niż powstał pierwotny budynek wyraźne są różnice w kompozycji i wykończeniach.

Laubzekin

Laubzekin – tak często spotykana forma ozdobna żuławski ganków to ozdobny ornament wycięty cienką piłą w deskach. Umieszczano go na szczytach budynków ganków czasami laubzekiny były ornamentem ozdobnych otworów okiennych.
W laukzekinach widać precyzję i pewną rękę wykonawcy a każdy wzór powstawał dzięki pomysłom i fantazji stolarzy. Motywem, który można zobaczyć na wielu starych domach są: gwiazdy, plecionki z rozetkami, wieloramienne tarcze, motywy liści i kwiatów, spiralne wici roślinne, kratki. Taka misterna snycerka przywodzi na myśl holenderskie koronki.

Inskrypcje

Na wielu nadporożach drzwi żuławskich domów znajdują się inskrypcje. Często są to skróty BH (Bau Herr), które poprzedzają imię i nazwisko właściciela domu lub litery BM (Bau Meister) oznaczające budowniczego. W inskrypcjach często podana jest data budowy domu lub monogram właściciela.

Koronczarska robota – Żuławy pełne niespotkanych zdobień. Zn...

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Dołącz do nas na Twitterze!

Codziennie informujemy o ciekawostkach i aktualnych wydarzeniach.

Obserwuj nas na Twiterze!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Wyższy podatek od nieruchomości od 2023 roku - video flesz

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Wróć na dziennikbaltycki.pl Dziennik Bałtycki
Dodaj ogłoszenie