Czosnek niby z Polski, ale z Hiszpanii. Duża kara UOKiK dla sieci marketów za nieprawidłowe znakowanie warzyw i owoców

OPRAC.: AGW
Prezes UOKiK Tomasz Chróstny nałożył ponad 60 mln zł kary na spółkę Jeronimo Martins Polska.
Prezes UOKiK Tomasz Chróstny nałożył ponad 60 mln zł kary na spółkę Jeronimo Martins Polska. Szymon Starnawski /Polska Press
Kwestia błędnych oznaczeń pochodzenia warzyw i owoców często była poruszana np. przez rolników zrzeszonych wokół Agrounii. Problemowi przyjrzał się Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Efekt jest takie, że prezes UOKiK nałożył ponad 60 mln zł kary na spółkę Jeronimo Martins Polska. Zdaniem urzędu właściciel sieci Biedronka wprowadzał konsumentów w błąd co do kraju pochodzenia warzyw i owoców, co mogło zniekształcić ich decyzje zakupowe. Nieprawidłowości występowały w 27,8% sklepów Biedronka skontrolowanych przez Inspekcję Handlową. Sieć nie zgadza się z karą i przedstawia swoje stanowisko w sprawie oznaczeń.

Po prawie roku od momentu, kiedy prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Tomasz Chróstny wszczął postępowanie przeciw Jeronimo Martins Polska (w maju 2020 r.), przedstawiono wyniki przeprowadzonych kontroli i konsekwencje, jakie rodzą otrzymane wnioski. Do UOKiK trafiały skargi na błędne podawanie kraju pochodzenia warzyw i owoców w sklepach sieci Biedronka. Jak podaje urząd, wyniki kontroli Inspekcji Handlowej potwierdziły te doniesienia.

- Rzetelna informacja o oferowanych produktach to podstawowy obowiązek przedsiębiorcy i niezbywalne prawo konsumenta - mówi Tomasz Chróstny, Prezes UOKiK. - Tymczasem w sklepach Biedronka konsumenci chcący kupić polskie ziemniaki, pomidory czy jabłka byli często wprowadzani w błąd. Nasze postępowanie wykazało, że w wielu przypadkach informacje na wywieszkach różniły się od tych na opakowaniach zbiorczych czy w dokumentach dostawy. Naruszenia te miały charakter systemowy i długotrwały. Dlatego nałożyłem na Jeronimo Martins Polska ponad 60 mln zł kary - informuje.

Wyniki kontroli w marketach Biedronka - oznakowanie warzyw i owoców

  • Podczas postępowania Urząd wziął pod uwagę wyniki kontroli przeprowadzone przez Inspekcję Handlową w IV kwartale 2019 r., I i II kwartale 2020 r. oraz w lutym 2021 r.
  • Inspektorzy porównywali dane na sklepowych wywieszkach z tymi na opakowaniach zbiorczych lub jednostkowych oraz w dokumentach dostawy. Szczególną uwagę zwracali na owoce i warzywa, które były deklarowane jako polskie.
  • Pod lupę wzięli przede wszystkim takie, wobec których istniało największe ryzyko podania błędnego kraju, ponieważ rosną zarówno w Polsce, jak i w innych państwach, np. ziemniaki, cebulę, kapustę, marchew, pomidory, jabłka, truskawki.
  • Inspektorzy sprawdzili w sumie 263 sklepy Biedronka w całym kraju.
  • W 73 z nich, czyli w 27,8 proc. skontrolowanych placówek, stwierdzili nieprawidłowe oznakowanie warzyw i owoców krajem pochodzenia. W tych sklepach w niektórych przypadkach nieprawidłowości sięgały nawet ponad 20 proc. sprawdzonych partii produktów.

Ziemniaki z Francji, seler z Niderlandów, a na wywieszce "Polska"

UOKiK dzieli się przykładami: na wywieszce przy stoisku był napis „Polska”, chociaż w rzeczywistości czosnek sprzedawany 15 października 2019 r. w Biedronce w Łodzi pochodził z Hiszpanii. Kolejne:

  • ziemniaki oferowane 19 lutego 2020 r. w Radymnie (podkarpackie) – z Francji,
  • kapusta włoska sprzedawana 19 lutego 2020 r. w Kołobrzegu – z Francji,
  • seler oferowany 12 maja 2020 r. przez dyskont w Koszalinie – z Niderlandów,
  • gruszki dostępne 24 lutego 2021 r. w Biedronce w Katowicach – z Holandii,
  • cebula szalotka, którą można było nabyć 24 lutego 2021 r. w sklepie w Bydgoszczy – z Francji.

Na zakupach coraz częściej szukamy kraju pochodzenia żywności

- Konsumenci coraz częściej zwracają uwagę na kraj pochodzenia produktów. Wiele osób kieruje się w swoich wyborach patriotyzmem gospodarczym, bo chcą wspierać polskich producentów. Dla innych ważne są kwestie transportu żywności, który może mieć wpływ na ilość stosowanych pestycydów do jej zabezpieczenia czy też zagrażający środowisku ślad węglowy pozostawiany w trakcie przewozu. Dlatego prawdziwa i rzetelna informacja o kraju pochodzenia warzyw i owoców jest niezbędna do podjęcia świadomej decyzji o zakupie. W sklepach Biedronka konsumenci w tej kwestii narażeni byli na częste wprowadzenie w błąd, co jest nieuczciwą praktyką rynkową – mówi Tomasz Chróstny, Prezes UOKiK.

W przeprowadzonym w 2020 r. przez Stowarzyszenie PEMI sondażu „Solidarność Konsumencka w dobie koronawirusa” aż 70% respondentów wskazało, że weryfikuje kraj pochodzenia przed nabyciem produktu. Co więcej, powyższe badanie pokazało, że to nie cena - tak jak dotychczas - stanowi najważniejsze kryterium wpływające na decyzje zakupowe konsumentów, a zaczyna być nim właśnie informacja o tym, skąd dany produkt pochodzi.

Z badania Ipsos „Moda na polskość” z 2016 r. wynika, że 73% Polaków stara się wspierać polską gospodarkę poprzez kupowanie produktów wyprodukowanych w naszym kraju. Przy tym kraj pochodzenia ma największe znaczenie przy wyborze żywności – aż 76 proc. ankietowanych wskazało, że wolałoby wybrać produkt polski od zagranicznego.

Za wprowadzanie konsumentów w błąd co do kraju pochodzenia warzyw i owoców sprzedawanych w sklepach Biedronka Prezes UOKiK nałożył na Jeronimo Martins Polska ponad 60 mln zł (60 096 307 zł) kary. Decyzja nie jest prawomocna, spółka może się odwołać do sądu.

Biedronka sprzeciwia się nałożonej karze, mylne oznaczenia to błędy ludzkie

Jeronimo Martins Polska, właściciel sieci Biedronka, w odpowiedzi na informacje UOKiK przekazuje, że nie zgadza się z karą nałożoną 21 kwietnia 2021 roku przez Prezesa UOKiK i stanowczo się jej sprzeciwia. "Materiał dowodowy w tej sprawie został zebrany w sposób nieobiektywny, a jego jakość i kompletność budzi poważne zastrzeżenia. JMP odwoła się od decyzji Prezesa UOKiK do sądu, uznając ją za nieproporcjonalną i dyskryminującą".

Popularna w Polsce sieć marketów wyjaśnia w swoim stanowisku, że "sama liczba zarzucanych naruszeń w oznakowaniu krajów pochodzenia owoców i warzyw jest marginalna i powodowana błędami ludzkimi, a tym samym nie ma charakteru systemowego".

"Zidentyfikowane nieprawidłowe oznaczenia dotyczą zarówno produktów polskich oznaczonych jako zagraniczne, jak i zagranicznych oznaczonych jako polskie, co wydaje się być pomijane przez UOKiK. Dodatkowo, sposób zbierania materiału dowodowego budzi poważne wątpliwości co do bezstronności UOKiK i potwierdza, że podejmowane wobec naszej sieci działania mają charakter dyskryminacyjny. Zwracamy uwagę, że liczba nieprawidłowości w zakresie informowania konsumentów o kraju pochodzenia owoców i warzyw w sieci Biedronka od samego początku była, w ocenie UOKiK, jedną z niższych na polskim rynku".

Dalej biuro prasowe Biedronki informuje, że liczba nieprawidłowości systematycznie maleje. "Jeronimo Martins Polska wdrożyło innowacyjne rozwiązania technologiczne uszczelniające system etykietowania owoców i warzyw poprzez zastosowanie automatyzacji procesu. Potwierdzają to kontrole przeprowadzane na zlecenie UOKiK. O ile na przełomie 2019 i 2020 roku statystyczna liczba błędów na sklep w zakresie etykietowania pochodzenia owoców i warzyw wynosiła 2,53, to podczas ostatniej rekontroli UOKiK zmniejszyła się aż o 73% do 0,68 błędu w oznakowaniu na sklep. Kontrola wykazała również, że aż 58% sklepów Biedronka nie odnotowało ani jednego błędu w oznakowaniu".

Biedronka zapewnia, że co do zasady w swoim asortymencie sprzedaje przede wszystkim polskie produkty

Pojawianie się produktów innego pochodzenia argumentuje tym, że ilości warzyw i owoców dostępne na rynku w połączeniu z porą roku i warunkami pogodowymi w Polsce wymagają niekiedy uzupełnienia oferty produktami pochodzenia zagranicznego.

Sieć przekazuje, że ziemniaki, selery czy jabłka Biedronka kupuje od ponad 600 polskich producentów, odpowiadających za około 91% ubiegłorocznej sprzedaży.

Na zakończenie swojego stanowiska odpowiadającego na komunikat UOKiK, sieć dodaje:

"Będąc w pełni otwarci na współpracę przez cały czas trwania postępowania wyjaśniającego, jesteśmy szczerze zaskoczeni nagłym i niespodziewanym zerwaniem dialogu ze strony UOKiK i zaniechaniem wszelkich prób znalezienia alternatywnych rozwiązań korzystnych dla interesów konsumentów. Ponieważ do tego nie doszło, a kara została nałożona, JMP odwoła się od decyzji Prezesa UOKiK do właściwego sądu. Dodatkowo Spółka rozważy wszczęcie postępowania przed sądem cywilnym przeciwko Skarbowi Państwa i/lub UOKiK oraz jego Prezesowi i dochodzenie odszkodowania".

Błędne oznaczenia w innych sieciach sklepów

Po kontrolach oznakowania warzyw i owoców krajem pochodzenia prowadzonych przez Inspekcję Handlową w pierwszym półroczu 2020 r. Prezes UOKiK wszczął w sierpniu 2020 roku również postępowanie o naruszanie zbiorowych interesów konsumentów wobec sieci Kaufland Polska Markety. Obecnie jest ono w toku. Do prowadzonych na zasadzie franczyzy sieci Delikatesy Centrum, Intermarche i Stokrotka Prezes UOKiK wystosował wezwania do zmiany praktyk. Od 1 lipca 2020 r. kontrole jakości handlowej żywności, w tym oznakowania krajem pochodzenia warzyw i owoców, prowadzi podległa Ministerstwu Rolnictwa Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych.

Źródło: UOKiK

Wideo

Materiał oryginalny: Czosnek niby z Polski, ale z Hiszpanii. Duża kara UOKiK dla sieci marketów za nieprawidłowe znakowanie warzyw i owoców - Gazeta Pomorska

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie